Wijn thuis: Wijnglazen
Welk wijnglas gebruik je voor welke wijn?
Voor de meeste wijnen volstaat één goed universeel wijnglas: een heldere, dunne kelk op een steel, met een opening die smaller is dan het breedste deel.
Speciale glazen voor bordeaux, bourgogne of bubbels kunnen iets toevoegen, maar het verschil is kleiner dan vaak wordt beweerd. Deze gids legt uit welk glas waarvoor bedoeld is en wat je echt nodig hebt.
Op deze pagina

Soorten wijnglazen en waarvoor je ze gebruikt
| Glastype | Voor welke wijn | Waarom | Inhoud (ongeveer) |
|---|---|---|---|
| Universeel glas | Bijna alle wijnen | Middelgrote kelk met een smallere opening: houdt de geur bij elkaar | 400 tot 550 ml |
| Bordeauxglas | Krachtige rode wijn | Hoge, ruime kelk: veel lucht en ruimte voor een stevige wijn | 550 tot 700 ml |
| Bourgogneglas | Lichte, geurige rode wijn zoals pinot noir | Brede bol met een smallere opening: vangt een fijne geur | 600 tot 800 ml |
| Wittewijnglas | Witte wijn | Kleinere kelk: je schenkt kleinere porties die koel blijven | 300 tot 450 ml |
| Roséglas | Rosé | Meestal gewoon een wittewijnglas; een apart glas is niet nodig | 300 tot 450 ml |
| Flûte | Mousserende wijn | Smal en hoog: je ziet de bubbels mooi opstijgen, maar ruikt minder | 150 tot 250 ml |
| Tulp | Mousserende wijn met veel geur | Bredere buik met een smalle rand: meer ruimte voor geur | 250 tot 450 ml |
| Coupe | Bubbels als aperitief of in een cocktail | Breed en ondiep: vooral mooi om te zien | 150 tot 250 ml |
| Dessert- of portglas | Port, sherry en dessertwijn | Klein glas voor een kleine schenkmaat van 50 tot 75 ml | 120 tot 200 ml |
De inhoud verschilt sterk per maker; de getallen zijn een globale indicatie van de totale inhoud.
Heb je verschillende glazen nodig?
Voor de meeste mensen niet. Eén goed universeel glas is genoeg voor rood, wit, rosé en bubbels. Aparte glazen zijn een extraatje voor liefhebbers, geen noodzaak.
Het sterkste argument komt uit de proefwereld. Voor professioneel wijn proeven bestaat één internationaal proefglas (ISO 3591). Het heeft een eivormige kelk die bovenaan smaller wordt en is bedoeld voor wijn in het algemeen.
Let bij aanschaf vooral op drie dingen:
- Een heldere, dunne kelk zonder kleur of versiering.
- Een opening die smaller is dan het breedste deel.
- Een steel en genoeg inhoud om te walsen.
Wil je wijnen vergelijken, zoals bij wijn proeven, gebruik dan voor elke wijn hetzelfde glas.
Waarom maakt de vorm uit?
De vorm bepaalt vooral hoe de geur zich verzamelt. Een bolle kelk geeft ruimte, een smallere opening houdt de geur bij je neus. Of de vorm ook de smaak verandert, is omstreden.
Geurstoffen en gassen hopen zich op in de lege ruimte boven de wijn. Metingen laten zien dat vorm en grootte van het glas bepalen hoeveel daarvan bij de rand komt. Daarom schenk je niet tot de rand en walst je de wijn. Meer over geur lees je bij aroma.
Bij smaak ligt het anders. Een overzichtsstudie concludeert dat er wel effecten worden gemeten, maar dat de verklaring nog ontbreekt. Een deel komt waarschijnlijk door verwachting: in een rond glas vinden mensen wijn sneller fruitig. Claims van makers over glazen die de smaak sturen, zijn volgens dezelfde studie vaak niet onderbouwd.
Flûte, tulp of coupe voor bubbels?
Kies een tulp als je de geur wilt ruiken. Een flûte is prima om bubbels te laten zien. Een coupe is vooral mooi en minder geschikt om aandachtig te drinken.
In een smalle flûte hoopt het koolzuur zich op boven de wijn. Franse onderzoekers maten daar ongeveer twee keer zoveel koolzuur als boven een coupe. Dat prikt in je neus en maskeert de geur. In een ruimer glas verdunt het gas, zodat je meer ruikt. Ook de schenkmaat telt: met 50 ml in plaats van 100 ml bouwt er veel minder koolzuur op.
Een coupe heeft juist een groot, open oppervlak. Daardoor blijft er weinig geur boven de wijn hangen. Meer over bubbels lees je bij mousserende wijn.
Kristal of glas?
Kristalglas is dunner en helderder dan gewoon glas, maar niet nodig voor een goed glas wijn. Kies je kristal, neem dan loodvrij kristalglas: dat kan vaak in de vaatwasser.
Kristal bevat extra metaaloxiden. Vroeger was dat vooral lood, tegenwoordig vaak barium, zink of kalium. Daardoor kan het glas dun worden geblazen, met een fijne rand. In de EU mag alleen glas met minstens 24% loodoxide 'loodkristal' heten. Loodvrije varianten mogen die naam niet dragen.
Loodkristal was je met de hand. Bewaar er geen wijn, port of sterke drank lang in, zoals in een karaf. Lood kan dan in de drank trekken. Hoe langer de drank erin staat, hoe meer.
Hoe was en poets je wijnglazen?
Was wijnglazen met heet water en weinig of geen afwasmiddel. Droog en poets ze met een pluisvrije doek van linnen of microvezel.
- Spoel het glas na gebruik om met warm water, zodat er geen rode rand opdroogt.
- Was met heet water en hooguit een druppel ongeparfumeerd afwasmiddel.
- Spoel goed na, zodat er geen zeep of geur achterblijft.
- Laat het glas uitlekken op een rek of schone doek.
- Poets met een doek van linnen of microvezel die zonder wasverzachter is gewassen.
- Houd tijdens het poetsen de kelk vast. Draai nooit kelk en voet tegen elkaar in, want dan breekt de steel snel.
Hardnekkige vlekken haal je weg met een beetje zuiveringszout op een zachte spons.
Hoe vul je een wijnglas?
Vul een wijnglas tot ongeveer de breedste plek. Bij veel glazen is dat een derde tot de helft van de kelk. Zo houd je ruimte om te walsen en voor de geur.
In een groot glas lijkt 100 ml weinig. Daardoor schenk je thuis al snel meer dan je denkt. Hoeveel glazen je uit een fles haalt bij welke glasgrootte, lees je in hoeveel glazen uit een fles wijn. Port en dessertwijn schenk je kleiner, in een eigen glas.
Veelgestelde vragen over wijnglazen
Kun je wijnglazen in de vaatwasser doen?
Vaak wel. Veel glazen, ook van loodvrij kristalglas, kunnen in de vaatwasser. Zet ze met ruimte ertussen, zodat ze niet tegen ander servies stoten. Door vaak wassen kan glas wel dof worden. Loodkristal en heel dunne glazen was je liever met de hand. Volg altijd de aanwijzing van de maker.
Waarom heeft een wijnglas een steel?
Zodat je het glas niet bij de kelk hoeft vast te houden. Je hand warmt de wijn dan niet op en er komen geen vingerafdrukken op de kelk. Ook zie je de kleur beter en walst het makkelijker. Een glas zonder steel is steviger, maar je pakt het wel bij de kelk.
Welk glas gebruik je voor rosé?
Gewoon een wittewijnglas of een universeel glas. Een speciaal roséglas is niet nodig. Schenk een kleine portie, zodat de wijn in je glas koel blijft.
Maakt een duur wijnglas wijn lekkerder?
Niet per se. Een dunne rand en een heldere kelk drinken prettiger. Maar dat een glas de smaak echt verandert, is niet overtuigend aangetoond. Verwachting speelt mee: in een glas dat mooi en passend oogt, beoordelen mensen een drank vaak gunstiger.
Bronnen bij deze pagina
- ISO 3591:1977 Sensory analysis: Apparatus: Wine-tasting glass (International Organization for Standardization (ISO), 2022)
- Does the Shape of the Drinking Receptacle Influence Taste/Flavour Perception? A Review (Beverages (MDPI), Spence en Van Doorn, 2017)
- Mapping gas-phase CO2 in the headspace of two champagne glasses through infrared laser absorption spectroscopy (OENO One, Université de Reims Champagne-Ardenne, 2024)
- If you're supposed to hold a wineglass by the stem, why are stemless glasses so popular? (Wine Spectator, 2022)
- Richtlijn 69/493/EEG inzake kristalglas (Europese Unie (EUR-Lex), 1969)