Is wijn gezond?

Is een glas rode wijn per dag gezond?

Een glas rode wijn per dag is niet gezond volgens de Gezondheidsraad en de Wereldgezondheidsorganisatie. Beide zeggen dat er geen hoeveelheid alcohol is zonder risico. Bij één glas per dag is het risico kleiner dan bij drie glazen, maar het is er wel.

Het advies van hoogstens één glas per dag komt uit 2015. Toen adviseerde de Gezondheidsraad: drink geen alcohol, of in ieder geval niet meer dan één glas per dag. In 2026 ging de raad een stap verder. Volgens het nieuwe advies brengt ook één glas risico's mee. Elk glas minder maakt die risico's kleiner.

De Gezondheidsraad schrijft er ook bij dat de risico's voor één persoon relatief klein zijn. Ze worden groot op het niveau van het hele land, omdat veel mensen drinken. In Nederland gaat het volgens de raad om naar schatting 2.440 doden per jaar door alcohol.

Waarom dachten mensen dat rode wijn gezond is?

Het idee dat rode wijn gezond is, komt uit onderzoek van de jaren tachtig en negentig. Mensen die af en toe een glas dronken, kregen in die studies minder vaak een hartinfarct dan mensen die nooit dronken. Zware drinkers deden het juist slechter. Op een grafiek gaf dat een lijn in de vorm van een J. Daarom heet het de J-curve.

Begin jaren negentig kwam daar de Franse paradox bij. Fransen aten veel verzadigd vet en kregen toch minder vaak hartziekten dan bijvoorbeeld Amerikanen. Rode wijn werd als verklaring genoemd. Later kwam resveratrol in beeld: een stof uit de schil van blauwe druiven die in proeven met cellen en dieren gunstige effecten had.

Al die studies lieten een verband zien. Ze lieten niet zien dat de wijn zelf de oorzaak was. Daar draait het nieuwere onderzoek om.

Waarom spreken onderzoeken over wijn en gezondheid elkaar tegen?

Onderzoeken over wijn en gezondheid spreken elkaar tegen, omdat bijna al dat onderzoek observerend is. Onderzoekers vragen mensen hoeveel ze drinken en kijken jaren later wie ziek is geworden. Een proef waarin de ene groep jarenlang wijn krijgt en de andere niet, is nooit gedaan. Andere verschillen tussen drinkers en niet-drinkers kunnen de uitkomst daardoor kleuren. Twee daarvan spelen een grote rol:

• Veel mensen die niet drinken, zijn ooit gestopt omdat ze ziek werden of medicijnen gingen gebruiken. Daardoor lijkt de groep niet-drinkers ongezonder dan mensen die nooit hebben gedronken. Onderzoekers noemen dat het sick quitter-effect.
• Mensen die af en toe een glas drinken, roken in veel studies minder, bewegen meer en hebben vaker een hoger inkomen. Dat is op zichzelf al goed voor het hart.

Studies die voor deze punten corrigeren, komen tot andere uitkomsten. De belangrijkste staan hieronder naast elkaar.

Het rapport van de Amerikaanse National Academies is de belangrijkste tegenstem. Het rekende als matig: hoogstens één glas per dag voor vrouwen en twee voor mannen. De makers noemen zelf als zwakke punten dat er geen proeven zijn gedaan en dat oud-drinkers tussen de niet-drinkers kunnen zitten. Geen van hun conclusies haalde een hoge zekerheid. Het rapport geeft geen drinkadvies.

Is resveratrol in rode wijn gezond?

Resveratrol zit in rode wijn in veel te kleine hoeveelheden om effect te hebben. Rode wijn bevat gemiddeld ongeveer 2 milligram per liter. In een glas van 150 milliliter is dat ongeveer 0,3 milligram. Pinot Noir heeft er iets meer van, gemiddeld 3,6 milligram per liter.

In proeven met mensen kregen deelnemers 10 tot 1.000 milligram per dag, als pil. Voor de laagste dosis uit die proeven zou je ruim 30 glazen wijn per dag moeten drinken. Het Linus Pauling Institute van de Oregon State University houdt het onderzoek naar resveratrol bij. Volgens het instituut is er geen bewijs dat de resveratrol in rode wijn extra bescherming geeft.

Rode wijn bevat meer stoffen uit de schil dan witte wijn, zoals tannine en kleurstoffen. Die stoffen heten polyfenolen. Je vindt ze ook in druiven, blauwe bessen, thee en cacao, zonder alcohol erbij.

Verhoogt wijn de kans op kanker?

Wijn verhoogt de kans op kanker, net als bier en sterke drank. Het kankeragentschap van de Wereldgezondheidsorganisatie (IARC) rekent alcoholische dranken sinds 1988 tot de stoffen die bij mensen kanker veroorzaken. De oorzaak is de alcohol zelf en acetaldehyde, de stof die je lichaam maakt als het alcohol afbreekt.

Die indeling zegt hoe sterk het bewijs is, niet hoe groot het risico is. In dezelfde groep staan ook roken en bewerkt vlees. Alcohol verhoogt het risico op zeven soorten kanker:

• mondkanker
• keelkanker
• strottenhoofdkanker
• slokdarmkanker
• leverkanker
• darmkanker
• borstkanker

Volgens de Gezondheidsraad is er sterk bewijs dat dit risico bij elke hoeveelheid toeneemt. Hoe meer je drinkt, hoe groter het risico. Ook het Amerikaanse rapport dat gunstig is over de sterfte, vond met matige zekerheid meer borstkanker bij vrouwen die matig drinken.

Is rode wijn gezonder dan witte wijn of bier?

Rode wijn is niet aantoonbaar gezonder dan witte wijn of bier. Voor het risico op kanker telt de hoeveelheid alcohol, niet de soort drank. Een glas rode wijn van 14 procent bevat meer alcohol dan een glas witte wijn van 11,5 procent. Rode wijn heeft wel meer polyfenolen uit de schil. Dat die de nadelen van de alcohol opheffen, is nooit aangetoond.

Hoeveel alcohol er in elke wijn zit, lees je bij calorieën en alcohol in wijn.

Hoeveel wijn is nog verantwoord?

Een hoeveelheid wijn zonder risico bestaat volgens de Gezondheidsraad niet. Wel geldt: hoe minder je drinkt, hoe kleiner het risico. Elk glas minder telt.

Een standaardglas wijn is 100 milliliter met ongeveer 10 gram alcohol. Thuis schenk je vaak meer: een glas van 150 milliliter is anderhalf standaardglas. Hoeveel glazen er uit een fles komen, lees je bij hoeveel glazen uit een fles.

Is alcoholvrije wijn gezond?

Alcoholvrije wijn heeft niet de risico's van alcohol, want er zit hoogstens 0,5 procent in. De polyfenolen uit de schil blijven in de wijn als de alcohol eruit wordt gehaald. Of alcoholvrije wijn daardoor goed is voor je gezondheid, is nog weinig onderzocht.

Alcoholvrije wijn bevat vaak wel wat suiker, voor een vollere smaak. Hij heeft ongeveer 11 tot 27 kilocalorieën per 100 milliliter, veel minder dan gewone wijn. Bij welk eten hij past, lees je bij alcoholvrije wijn bij eten.

Wanneer drink je beter helemaal geen wijn?

Helemaal geen wijn drinken is het advies in deze situaties:

• Als je zwanger bent. Volgens de Nederlandse richtlijn is er in de zwangerschap geen veilige ondergrens.
• Als je borstvoeding geeft. Alcohol komt in de moedermelk.
• Als je nog moet rijden. De Gezondheidsraad wil helemaal geen ruimte meer voor alcohol in het verkeer.
• Als je gevoelig bent voor verslaving of eerder problemen met alcohol had.

Gebruik je medicijnen, vraag dan bij je apotheek of huisarts of je er alcohol bij mag drinken.

Deze pagina vat samen wat onderzoek en gezondheidsorganisaties zeggen. Het is geen medisch advies. Met vragen over je eigen drinken kun je terecht bij je huisarts of op alcoholinfo.nl van het Trimbos-instituut.

Veelgestelde vragen over wijn en gezondheid

Is rode wijn goed voor je hart?

Rode wijn is niet aantoonbaar goed voor je hart. Oudere studies zagen bij matige drinkers minder hartziekten, maar nieuwer onderzoek wijst erop dat dit vooral door hun leefstijl komt. De Gezondheidsraad vindt een beschermend effect onvoldoende bewezen. Een Amerikaans rapport uit 2024 ziet wel een verband met minder sterfte aan hart- en vaatziekten, met matige zekerheid.

Wat is de Franse paradox?

De Franse paradox is de waarneming uit het begin van de jaren negentig dat Fransen veel verzadigd vet aten en toch minder vaak hartziekten kregen. Rode wijn werd als verklaring genoemd. Dat de wijn de oorzaak was, is nooit bewezen. Andere verschillen in eten en leefstijl kunnen ook meespelen.

Zit er iets gezonds in wijn?

Wijn bevat polyfenolen uit de schil van de druif, zoals resveratrol en tannine. In proeven met cellen en dieren hebben die stoffen gunstige effecten. In de hoeveelheden die in wijn zitten, is een effect bij mensen niet aangetoond. Dezelfde stoffen zitten ook in druiven en bessen, zonder alcohol.

Is een glas wijn per week ook schadelijk?

Een glas wijn per week is volgens de Gezondheidsraad niet zonder risico, want er is geen veilige ondergrens. Het risico voor één persoon is bij zulke kleine hoeveelheden wel klein. Sommige onderzoekers vinden dat er te weinig bewijs is om te zeggen dat één glas per week per saldo schadelijk is.

Is biologische wijn gezonder?

Biologische wijn bevat net zoveel alcohol als gewone wijn. Het verschil zit in de wijngaard: de druiven zijn geteeld zonder kunstmest en chemische bestrijdingsmiddelen. Meer lees je bij biologisch en biodynamisch.