Herzegovina

Over Herzegovina

Herzegovina is het zuidelijke deel van Bosnië en Herzegovina. Het is een droog, stenig land van kalksteen, met diepe dalen en rivieren die helder groen zijn. Het ligt maar een uur rijden van de Adriatische Zee. Daarom is het klimaat mediterraan: lange, hete zomers en zachte winters.

Bijna alle wijn van het land komt uit deze streek. De meeste wijngaarden liggen ten zuiden van Mostar, rond Čitluk, Međugorje, Ljubuški en Čapljina. Een tweede kern ligt in het zuidoosten, bij Trebinje. De wijnbouw is hier minstens tweeduizend jaar oud.

De twee eigen druiven zijn Žilavka en Blatina. Samen staan ze op 60 tot 65 procent van de wijngaarden. Žilavka is wit en geeft volle, frisse wijn met kruiden en amandel. Blatina is rood en zacht. Blatina heeft iets bijzonders: de druif heeft alleen vrouwelijke bloemen. Daarom staan er altijd andere druiven tussen, zoals Trnjak of Merlot, die haar bestuiven.

In de tijd van Joegoslavië werd de wijn vooral door grote staatsbedrijven gemaakt. Een van de bekendste was de wijnmakerij van Čitluk, opgericht in 1957. Na de oorlog in de jaren negentig moest de wijnbouw opnieuw beginnen. Veel familiebedrijven begonnen toen voor zichzelf, vaak met maar een paar hectare.

Rond Trebinje groeit vooral Vranac, de donkere druif die ook in Montenegro groeit. Hier ligt ook het klooster Tvrdoš, aan de rivier de Trebišnjica. De monniken hebben de oude wijngaarden weer opgebouwd en nieuwe aangeplant in het Popovo-veld. Hun Vranac won in 2018 een gouden medaille op de wijnwedstrijd van het Engelse tijdschrift Decanter.

De wijnhuizen werken samen in de Wijnroute van Herzegovina. Veel van hen ontvangen bezoekers, voor een proeverij met ham, kaas en brood. Mostar zelf is bekend om zijn oude brug, die in 1993 werd verwoest en in 2004 opnieuw werd gebouwd. De oude stad staat op de werelderfgoedlijst van UNESCO.

Omdat Blatina voor haar bloei afhangt van andere druiven, wisselt de oogst sterk van jaar tot jaar. In een slecht jaar zetten de bloemen weinig vrucht. Daarom planten de boeren haar altijd in gemengde rijen. Žilavka is betrouwbaarder en is de druif waar de streek het bekendst om is.

Midden tussen de wijngaarden ligt Međugorje, sinds 1981 een bekend bedevaartsoord. Elk jaar komen er grote aantallen pelgrims uit de hele wereld. De wijnhuizen rond Čitluk liggen op een paar minuten rijden van het dorp. De rivier de Neretva stroomt door Mostar naar de Adriatische Zee, en in haar dal liggen veel van de wijngaarden.

Een verhaal uit Herzegovina

Wijn uit de kelders van het klooster

Het klooster Tvrdoš bij Trebinje is een van de oudste kloosters van de streek. De verhalen over de stichting lopen uiteen: volgens sommige bronnen gaat het terug tot de middeleeuwen, volgens andere tot rond 1500. De oudste delen van de wijnkelders zouden uit de 15e eeuw stammen. Lange tijd werd er geen wijn meer gemaakt. Nu maken de monniken weer wijn, die je in de kelder van het klooster kunt proeven.

Hoe smaakt wijn uit Herzegovina en wat eet je erbij?

Žilavka is fris en vol, met abrikoos, kruiden en amandel. Blatina is zacht en robijnrood, met rood fruit en specerijen. Vranac uit Trebinje is donker en stevig. Op het etiket staan de druif en vaak Hercegovina of Mostar.

Žilavka past bij vis, kip en groenten. Blatina en Vranac passen bij barbecue, lam en charcuterie.

Soorten wijn

• Wit
• Rood

Gerechten die passen

Klimaat en bodem van Herzegovina

Warm klimaat Zand en grind

Klimaat. Mediterraan: hete, droge zomers.

Bodem. Rode aarde en stenen op kalksteen (karst).